Çeçenler Kimdir?

Ana yurtları, Vladikafkas’ın doğusuna düşen ve Terek Nehri’nin kolları olan Sunja ve Argun’un suladığı bölgedir. Kuzeyde Terek Nehri’ne, doğuda Andi Koysu ve Argun ırmaklarının arasındaki arazinin ortalarına kadar yayılırlar. Güneyde Gürcülerle irtibatları vardır. Batıda Daryal Geçidi ve daha güneye doğru Osetlerle komşudurlar. Doğuda ise Avarlar ve Andiler bulunur.

Genel olarak Çeçen-İnguşlar Kafkasya’nın stratejik önemi en büyük noktalarından birine sahiptirler. Doğu Kafkasya ve Batı Kafkasya arasında irtibatı korumak veya sağlamak için Kabartayların sahip oldukları avantajı onlar da
ellerinde bulundururlar. Yurtları sarp, dağlık ve ormanlıktır. Ayrıca son derece savaşçıdırlar. Bilhassa arazi şartlarından yararlanarak Rus birliklerine karşı giriştikleri gerilla savaşlarında çok başarılı olmuşlardır. Dinlerine ve hürriyetlerine olan düşkünlükleri nedeniyle Şeyh Şamil’in en sadık taraftarları olmuşlardır. Sonuna kadar onun yanında savaşmışlardır. Doğu Kafkasya’nın düşmesinden sonra dahi bir çok defa Rus idaresine karşı ayaklanarak, onları uğraştırmışlardır.

Üç gruba ayrılırlar;
1- Çeçenler (Kendilerine Nokhçi derler),
2- İnguşlar (Kendilerine Galğay derler),
3- Kistler, Çeçenler ana kitleyi meydana getirirler.
Argun ve Aksay havzaları ile Grozni çevresinde otururlar.

İnguşlar ikinci öneme sahiptirler ve Asa ile Sunja ırmakları arasında ve Terek Nehri’ne doğru kuzeye yayılırlar. Kistler ise hem sayıca ve hem de siyasi ve askeri yönlerden önemli değildirler. Bunlar Tuşa ve Alazan ırmaklarının kaynaklarında otururlar ve Gürcü unsurları tarafından çevrilidirler.

Çeçen-İnguşların bir özelliği de asilzadelerin fazla bir nüfuza sahip olmayışıdır.

1897 nüfus sayımına göre Çeçen-İnguşlar 273.000 kişi idiler. 1939’da da Çeçenlerin 408.000, İnguşların 92.000, Kistlerin 2.000 kişi olduğu hesaplanmıştır.

Çeçen – İnguşların Umumî Nüfus Sayımları

1897 1926 1939 1959 1970 1979 1987
Çeçen 226.000 319.000 408.000 418.756 612.674 755.782 900.000
İnguş 47.000 44.000 92.000 105.980 157.605 186.198 210.000